Hôm nay 16/6, hàng loạt tờ báo Đài Loan đưa tin về cuộc họp báo diễn ra tại Quốc Hội Đài Loan được tổ chức bởi 3 Dân biểu (trong đó có Bà Su Chih-fen, Dân biểu Đảng Dân Tiến, nổi tiếng về bảo vệ môi trường, từng dẫn đầu đoàn biểu tình chống Formosa 6 năm trước khi tập đoàn này gây ô nhiễm ở huyện Vân Lâm – Yunlin nơi bà từng làm thẩm phán) và một số nhóm hoạt động về môi trường, tập trung vào hoạt động của nhà máy Formosa Hà Tĩnh và thảm họa cá chết ở miền Trung Việt Nam.

Sở dĩ sự kiện này thu hút được sự chú ý của công luận Đài Loan là vì những thông tin về Formosa Hà Tĩnh thời gian vừa qua được cho là ảnh hưởng tiêu cực đến hình ảnh của doanh nghiệp Đài Loan trong mắt quốc tế, tác động xấu đến chính sách ‘Hướng Nam’ của tân chính phủ Thái Anh Văn.

Phía Việt Nam có sự tham gia của một người dân địa phương ở Kỳ Anh, thất nghiệp sau thảm họa cá chết vừa rồi đã phải sang lao động xuất khẩu ở Đài Loan.

Dự kiến ngày mai sẽ có cuộc họp báo khác do các cổ đông của Formosa tổ chức, và các nhóm hoạt động môi trường Đài Loan đang lên kế hoạch biểu tình trước nơi diễn ra cuộc họp báo này.

Nhiều thông tin và hình ảnh được các nhóm môi trường Đài Loan sử dụng trong cả hai cuộc họp báo lấy từ nhóm phóng viên đã về Vũng Áng tác nghiệp mà mình từng đề cập trong những status khác.

Tin về buổi họp báo hôm nay ở Đài Loan: 

Đầu tháng 04/2016, một lượng lớn cá chết đột ngột ở khu vực ven biển miền Trung Việt Nam, lượng nước thải từ nhà máy thép Formosa Hà Tĩnh (tại Hà Tĩnh, Việt Nam) được nghi ngờ là nguyên nhân chính. Mặc dù chính phủ Việt Nam khẳng định rằng chưa có bằng chứng rõ ràng về nguyên nhân cá chết có liên quan đến Formosa Hà Tĩnh, nhưng cộng đồng Việt Nam vẫn còn nhiều ngờ vực. Vì vậy, làn sóng phản đối chống lại Formosa vẫn còn tiếp tục. Ngoài việc gây ô nhiễm môi trường, người dân địa phương cũng đã buộc phải di dời do các vấn đề của các nhà máy. Cổ đông chính của nhà máy này là Tập đoàn Formosa Đài Loan (giữ 70% cổ phần) và Tổng công ty thép (TQ) (giữ 25% cổ phần), là nguồn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam lớn nhất hiện nay, nên nhận được rất nhiều sự chú ý của cả thế giới, ảnh hưởng rất lớn đến hình ảnh các nhà đầu tư Đài Loan vào Việt Nam, gây hoang mang về những chính sách “Nam tiến mới” của chính phủ Đài Loan.

 

Vì Đại hội cổ đông của công ty Formosa sẽ được diễn ra vào lúc 14 giờ ngày mai (17/06/2016) tại nhà hàng Vương Triều Đài Loan (Sunworld Dynasty Hotel). Vì phải đối mặt với những câu hỏi về việc gây ô nhiễm của nhà máy Formosa Hà Tĩnh, sáng nay (16/06/2016), Linh mục Nguyễn Văn Hùng (Văn phòng hỗ trợ cô dâu, người lao động Việt Nam thuộc giáo hội Thiên Chúa giáo), Chủ tịch Trương Dự Doãn (Hiệp hội Luật môi trường), Ngô Côn Dụ, Vưu Mỹ Nữ (đại diện Văn phòng lập pháp Quốc hội)…đã cùng tổ chức buổi họp báo, yêu cầu tập đoàn Formosa Đài Loan và Tổng công ty thép Trung Quốc bằng trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp; đề xuất các học giả và tổ chức xã hội nhanh chóng điều tra về sự việc cá chết ở Việt Nam, dùng những biện pháp điều tra đáng tin cậy, và công bố về kết quả kiểm nghiệm và điều tra, làm sáng tỏ sự việc.

Toàn cảnh buổi họp báo

Toàn cảnh buổi họp báo

TRUYỀN HÌNH ĐÀI LOAN CHUẨN BỊ CHIẾU PHÓNG SỰ VỀ FORMOSA HÀ TĨNH

Như đã đề cập trước đây, đoàn làm phim của Đài Taiwan PTS vào ngày 20 tháng 6 tới sẽ công chiếu phóng sự toàn cảnh về Formosa Hà Tĩnh và thảm họa cá chết miền Trung Việt Nam. Phóng sự được kỳ vọng sẽ đưa tiếng nói của nhiều đối tượng bị ảnh hưởng bởi thảm họa cá chết ở Việt Nam đến với công luận Đài Loan, cũng như cảnh báo về việc các doanh nghiệp nước này coi nhẹ vấn đề môi trường khi đi đầu tư ở nước ngoài.

Sự thật về việc cá chết, thu hút sự quan tâm của thế giới

Đối với sự việc cá chết hàng loạt tại tỉnh Hà Tĩnh vào tháng 04/2016, ngày 25/04/2016, vị giám đốc họ Chu của nhà máy Formosa đã phát ngôn rằng “đặt nhà máy thép ở đây thì cá tôm khó có thể sống được, vì vậy người dân phải lựa chọn hoặc cá tôm hoặc nhà máy”, khiến cộng đồng người Việt phẫn nộ. Đối mặt với thảm họa sinh thái này, BBC và The New York Times cũng đăng tải những tin tức liên quan. Đại sứ Mỹ ở Việt Nam nói rằng Mỹ cung cấp sự hỗ trợ về công nghệ để làm rõ nguyên nhân cá chết. Thậm chí, Văn phòng Đông Nam Á của văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hiệp Quốc lo ngại thảm họa môi trường này sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và lương thực của người dân địa phương, và đã nhiều lần kêu gọi chính phủ Việt Nam áp dụng biện pháp pháp lý để bảo vệ người dân địa phương. Với những sự phản hồi của các tầng lớp, có thể thấy rằng sự việc này đã thu hút sự quan tâm rất lớn của thế giới.

Ngư dân không dám ra biển, người dân lo ngại về sức khỏe

Một lao động người Việt cho biết, việc cá chết đã ảnh hưởng rất lớn đến 4 tỉnh miền Trung Việt Nam như: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên – Huế. Ở đó, có rất nhiều dân sống bằng nghề đánh cá, sự việc trên đã khiến rất nhiều ngư dân không dám đánh bắt cá, ảnh hưởng rất lớn đến đời sống ngư dân. Ngoài ra, ngoài việc không thể đánh cá, một số người dân sau khi ăn cá thì bị chóng mặt, nôn mửa, những thợ lặn ngụp lặn tại khu vực gần nhà máy đã tử vong. Những hiện tượng này khiến người dân cảm thấy cuộc sống của mình đang bị đe dọa.

Theo linh mục Nguyễn Văn Hùng, mặc dù Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Việt Nam Võ Tuấn Nhân ngày 25/04/2016 đã khẳng định rằng không đủ bằng chứng chứng minh rằng nhà máy thép Formosa Hà Tĩnh và các nhà máy khác thuộc Khu kinh tế Vũng Ánh Hà Tĩnh là nguyên nhân gây ra vụ cá chết hàng loạt. Tuy nhiên, vì đường ống dẫn ngầm dưới biển (đường kính 1,2m, dài 1,3 km, có độ sâu 14,7m) của nhà máy Formosa, cũng như ngoài cái chết của một thơ lặn, còn có rất nhiều thợ lặn khác được nghi là tiếp xúc trực tiếp với nguồn nước thải của Formosa đã xuất hiện tình trạng chóng mặt, nôn mửa, tức ngực, và mặc dù các bác sĩ có chuẩn đoán, nhưng không công bố báo cáo kết quả kiểm tra, là một điều vô cùng khó hiểu. Vì vậy, ngay cả khi nếu Chính phủ Việt Nam công bố rằng Formosa xả thải đúng tiêu chuẩn, thì người dân Việt cũng không thể tin Formosa không liên quan đến sự việc cá chết, cái chết của người thợ lặn và việc người dân bị bệnh hoặc tử vong sau khi ăn cá.

Formosa nên dựa vào việc trách nhiệm xã hội doanh nghiệp, để làm rõ nước thải của nhà máy có gây ô nhiễm môi trường hay không.

Ông Ngô Côn Dụ phát biểu, có nhiều ý kiến khác nhau tranh cãi về nhà máy thép Formosa và sự việc cá chết ở Việt Nam. Dù Formosa đã công khai phủ nhận liên quan đến sự việc cá chết, vẫn có các phương tiện truyền thông dựa trên kết quả kiểm tra của các cơ quan địa phương đặt câu hỏi rằng liệu tình trạng ô nhiễm có liên quan đến Formosa Hà Tĩnh. Vì nguyên nhân cá chết hàng loạt và cái chết của người thợ lặn cũng còn phải chờ điều tra và xét nghiệm thêm, nên Formosa nên dựa vào việc trách nhiệm xã hội doanh nghiệp, để làm rõ nước thải của nhà máy có gây ô nhiễm môi trường hay không.

Từ khi bắt đầu có sự việc cá chết, tránh đưa ra chính sách “Nam tiến mới”

Ông Tô Trị Phân lại phát biểu, Formosa không nhận được sự tin tưởng của cộng đồng xã hội, vì Formosa không quan tâm đến trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, bỏ mặc việc người dân địa phương hoang mang trước vấn đề ô nhiễm công nghiệp, từ đó làm vấy bẩn hình ảnh của công ty họ.

Ông Tô nhấn mạnh, nếu không thận trọng đối mặt với người dân Việt Nam về sự hoang mang trước tình trạng ô nhiễm của các doanh nghiệp Đài Loan, thì sẽ là chướng ngại với “chính sách Nam tiến mới” của chính phủ mới (Đài Loan). Chính phủ mới cần tích cực chủ động đối mặt với sự việc cá chết, thậm chí là đẩy nhanh việc điều tra Formosa, Tổng công ty thép Trung Quốc và các bên liên quan.

Cần điều tra thêm về vấn đề di dời

Bà Vưu Mỹ Nữ nhận định rằng, trong sự việc này, mặc dù việc xây dựng nhà máy Formosa được cấp phép bởi chính quyền Hà Tĩnh, là hợp pháp, nhưng vì nơi này cũng có rất nhiều người dân sinh sống, và có các trường học. Sau khi buộc dời đi, thì người dân địa phương cũng sẽ phải đối mặt với vấn đề nhà ở, trường học bị dỡ bỏ. Đối với hậu quả này, buộc di dời dân cư, cũng như việc các trường học bị dỡ bỏ khiến các em học sinh bị gián đoạn việc học đều là những điều mà xã hội cũng như doanh nghiệp Đài Loan không mong muốn.

Đài Loan là một nước đã ký kết “Công ước quốc tế về quyền lợi văn hóa – xã hội – kinh tế”, nên luôn tuân thủ quyền đảm bảo về nhà ở và tránh việc ép buộc di dời, cũng như đảm bảo quyền giáo dục trong công ước này. Vì vậy, dưới sự quản lý của Bộ Kinh tế (Đài Loan), cũng bao gồm công ty thép Trung Quốc thuộc doanh nghiệp nhà nước, thì khi đầu tư tại nước ngoài, cần phải tuân thủ nguyên tắc này. Đồng thời, bà Vưu cũng kêu gọi Bộ Kinh tế Đài Loan giải thích rõ hơn về việc Tổng công ty thép Trung Quốc tham gia đầu tư vào nhà máy thép tại Việt Nam, việc xây dựng nhà máy có gây thiệt hại về quyền nhà ở của người dân hay không.

Các doanh nghiệp Đài Loan khi đầu tư ở nước ngoài, để giữ hình ảnh quốc tế cho Đài Loan và uy tín cho các doanh nghiệp Đài Loan. Muốn được đầu tư tại nước khác, thì cần phải tuân thủ về nhân quyền, quyền nhà ở và quyền giáo dục của người dân địa phương. Khi đánh giá tương quan giữ đầu tư và phát triển, hy vọng rằng các doanh nghiệp sẽ hoàn thành trách nhiệm xã hội của mình, nên đánh giá về các chi phí xã hội, nhân quyền và mức độ ảnh hưởng môi trường. Hy vọng rằng thông qua hợp tác giữa doanh nghiệp với nhà nước, sẽ cùng hoàn thành trách nhiệm xã hội, tránh việc “bần cùng hóa láng giềng”, giúp cho việc đầu tư và phát triển của Đài Loan ở các nước lân cận đạt được mục tiêu phát triển thân thiện và bền vững.

Cơ quan lập pháp và tổ chức xã hội yêu cầu tránh để sự việc cá chết ảnh hưởng đến chính sách “Nam tiến mới”

Dựa trên những phát biểu của ông Ngô Côn Dụ, Tô Trị Phân và bà Vưu Mỹ Nữ, linh mục Nguyễn Văn Hùng, Hiệp hội Luật Môi trường đưa ra những yêu cầu sau:

1. Tập đoàn Formosa Đài Loan và Tổng công ty thép Trung Quốc bằng trách nhiệm xã hội của mình, phải chủ động điều tra những thông tin liên quan sự việc cá chết, cái chết của người thợ lặn.

2. Tập đoàn Formosa Đài Loan và Tổng công ty thép Trung Quốc nên nhanh chóng thành lập tổ điều tra về nguyên nhân cá chết, các thành viên của tổ điều tra nên là các học giả, tổ chức xã hội… Bằng những biện pháp điều tra đáng tin cậy, công bố về kết quả xét nghiệm và điều tra liên quan.

3. Sở Đầu tư Bộ Kinh tế, Ủy ban thẩm định đầu tư Bộ Kinh tế nên làm rõ tất cả sự việc liên quan đến nhà máy Formosa Hà Tĩnh với nguyên nhân cá chết, chỉ đạo các doanh nghiệp Đài Loan khi đầu tư tại nước ngoài cần thực hiện đầy đủ trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, làm một “người láng giềng tốt”, không phải là làm “bần cùng hóa láng giềng”. Không được vi phạm công ước quốc tế về môi trường, lao động và nhân quyền…và cần nghiên cứu các phương án cụ thể, sửa đổi các quy định liên quan đến việc xem xét đầu tư ở nước ngoài.

http://www.eja.org.tw

Xem nhiều nhất

    Tin mới
      Blue stat